CPAP

Uit Kenniscentrum
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Slaapmetmasker.jpg

Voor de behandeling van slaapapneu kan een luchtpomp worden ingezet. De meest gebruikte techniek hiervoor is de cpap (continuous positive airway pressure). Met dat apparaat worden uw luchtwegen ’s nachts onder geringe overdruk opengehouden.

De cpap is een soort luchtpomp. De pomp zorgt voor een geringe overdruk, waardoor ’s nachts de luchtwegen worden opengehouden. De luchtpomp is te vergelijken met een aquariumpomp. De pomp haalt extra lucht uit de slaapkamer en blaast deze via een slang en een masker in uw neus. Zo blijven uw luchtwegen open en worden apneus voorkomen.

De cpap is de voorkeurstherapie bij ernstig osas. Het is vrij ingrijpend om iedere nacht met een masker op je neus te moeten slapen. Sommigen kunnen daar moeilijk aan wennen. Maar met name mensen met ernstig osas (en hun partner) ervaren de cpap vanaf nacht één als een verademing, omdat ze meteen de positieve effecten merken. Zij willen vaak niet meer zonder.

Het apparaat moet in principe de rest van uw leven iedere nacht gebruikt worden.Afhankelijk van de aard van de aandoening wordt een van de volgende apparaten ingezet:

  • CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) met constante luchtdruk,
  • APAP (Automatic Positive Airway Pressure) met variabele luchtdruk,
  • BiPAP (Bilevel Positive Airway Pressure) met alternerende luchtdruk.

Algemeen

Sommige mensen slapen de rest van hun leven iedere nacht met een cpap. Geen wonder dat ze graag invloed willen hebben op de keuze van het apparaat en de leverancier. Sommigen cpap’s hebben Flex-technologie, waardoor je makkelijker uitademt. Andere cpap’s zijn klein en licht en dus makkelijk mee op reis te nemen. Er zijn nagenoeg geruisloze apparaten, maar die zijn wat zwaarder. Bij sommige kan je meteen in een venster zien of het apparaat daadwerkelijk helpt.

Helaas zijn de keuzes vaak beperkt. Uw keuze hangt vaak af van de verzekeraar. De medisch specialist bepaalt welk type apparaat u krijgt. Wordt het een cpap, bi-level of automaat? De verzekeraar sluit contracten af met één of meer leveranciers. Aan die keuze bent u gebonden.

Bevochtiging

Een cpap blaast natuurlijk nogal wat lucht in de neus. Omdat dit gemakkelijk geïrriteerde slijmvliezen oplevert, worden de laatste jaren steeds meer luchtbevochtigers voorgeschreven. Veel gebruikers zijn er blij mee.

De bevochtiger is een bakje met water dat aan de pomp kan worden gekoppeld. Langsstromende lucht neemt het vocht op. In Amerika zijn de bevochtigers niet verwarmd. In Nederland wel. Om bacteriën weg te houden van het verwarmde water, zijn voorzorgsmaatregelen nodig.

Het water

De bevochtiger kan gevuld worden met gekookt leidingwater. Laat het water afkoelen voor gebruik. Bij de reformwinkel zijn ook filtersystemen te koop die de kalk uit het water filteren voordat het wordt gekookt. Een Brita filter haalt alle kalk uit het water zonder te koken (energiebesparing!).

  • Verschoon het water iedere ochtend en was de bevochtiger één maal per week af. Bacteriën zetten zich af tegen de wand en de bodem.
  • Kook het water een aantal minuten door om goed te steriliseren.
  • Droog het bakje van de bevochtiger af. Bacteriën en algen houden niet van droogte.
  • Gesteriliseerd water kunt u bewaren. Zet het water donker weg en gebruik nooit water ouder dan een week.

Condens

Als het kouder wordt, geeft de verwarmde luchtbevochtiger condens. De condens ontstaat doordat de lucht in de slaapkamer kouder is dan de lucht van de luchtbevochtiger. U kunt de verwarming in de slaapkamer aanzetten om dit te voorkomen, maar veel mensen vinden dit onprettig. Oplossingen zijn: de verwarming van de luchtbevochtiger lager zetten of de slang isoleren met een (fleece) hoesje. Zorg er in ieder geval voor dat slang zo loopt dat er geen echte knik naar beneden in ontstaat. Daar kan de condens zich in verzamelen, waardoor het ademen wordt bemoeilijkt.

Opstelling

Het motortje van de cpap-pomp loopt de hele nacht door. Om het geluid te beperken is het verstandig om de cpap niet op een nachtkastje te zetten, zeker niet als dat vast zit aan het bed. Het nachtkastje fungeert dan als een klankkast en versterkt het geluid. Maar op de grond is ook niet prettig. Lekkende maskers vormen voor veel mensen een probleem. Veel kan voorkomen worden met een goede plaatsing van de cpap. Met een beetje aandacht voor de plaatsing van de cpap kan het comfort aanmerkelijk verbeteren.

De slang

Het beste is het om de slang van boven het hoofd te laten lopen of vanaf de borst. U draait zich tientallen keren per nacht van de ene zij op de andere. Als de slang van opzij komt, gaat de slang trekken of trekt het masker scheef. Daar hebt u met een slang boven het hoofd of vanaf de borst veel minder last van.

Veel mensen laten de slang halverwege het bed onder de dekens door via de borst omhoog lopen. Dit voorkomt condensvorming. Met name mensen die met een verwarmde luchtbevochtiger slapen kunnen hier baat bij hebben. Maar, omdat de slang luchtgekoeld is, is dat – zeker in de winter – niet erg comfortabel. Een hoes van de leverancier of een eigengemaakte hoes van fleece om de slang lost dit probleem op. De meeste afbeeldingen tonen een slang die van boven komt. Vaak verdwijnt deze midden achter het kussen. Voor de foto is de slang keurig weggestopt. Toch heeft u bij het draaien meer ruimte nodig en blijft de slang niet liggen. Op Amerikaanse websites staan mooie constructies, waarbij de slang aan een stellage midden achter het hoofd is opgehangen. Soms zelfs met een kleine swingarm. Het kan een oplossing zijn om 50-80 centimeter midden boven het kussen een oog of een haak te maken waar, met een stuk elastiek, de slang door loopt.

De pomp

Er zijn vele opstellingen mogelijk. Een nachtkastje naast het bed is de meest handige oplossing. De pomp aan het voeteneind vindt niet iedereen mooi. Aan het hoofdeind heeft niet iedereen ruimte. En op een plank boven het hoofd kan gevaarlijk zijn, wanneer het apparaat bij een onverhoedse beweging naar beneden komt. De cpap hoort niet op de grond. Het apparaat verzet kubieke meters lucht en trekt dus veel stof aan. Ondanks de filters is het risico aanwezig dat het apparaat de stoffige lucht bij u naar binnen blaast. Hoewel de apparaten tegenwoordig steeds stiller worden, blijven het toch motortjes die lucht aanzuigen en uitblazen. Dat kun je horen. Een plek niet hoger dan het matras, liefst nog iets lager, zorgt dat het matras als een soort geluidswal werkt.

Onderhoud

sdvadfvfb

Het filter

Maak wekelijks uw filter schoon en vervang het minimaal eens per half jaar door een nieuw exemplaar. Zijn uw filters op, neem dan contact op met Uw leverancier voor het leveren van nieuwe exemplaren

Instellingen

De bepaling van de druk is een medische verantwoordelijkheid. Dat kan in de kliniek gebeuren. In de praktijk wordt de druk meestal in overleg met de behandelend specialist vastgesteld door de leverancier met behulp van een autopap. Na de proefperiode worden de gegevens uitgelezen en de optimale druk bepaald. Deze wordt dan standaard ingesteld en vaak wordt de auto cpap dan vervangen door een cpap met vaste druk instelling.

Accuvoeding